UV Filters in Cosmetica: Bijlage VI & Regelgeving Zonwering

Zonbescherming is een van de meest streng gereguleerde gebieden in de cosmetica. De enige UV-filters die je mag gebruiken zijn die vermeld in Bijlage VI van de cosmeticaregelgeving, en claims voor zonnebrandcrème brengen extra verantwoordelijkheden met zich mee. Deze gids legt uit hoe de regels voor UV-filters werken, waarom zonnebrandcrèmes bijzondere zorg vereisen, en wat makers moeten weten voordat ze SPF aan een product toevoegen.

Bijlage VI is een van de positieve lijsten uit onze kerngids over bijlagen van cosmetische ingrediënten. Hier richten we ons op UV-filters en zonbescherming.

Wat is Bijlage VI?

Bijlage VI is de positieve lijst van UV-filters die zijn toegestaan in cosmetica. Net als bij conserveermiddelen en kleurstoffen mogen alleen de stoffen op deze lijst worden gebruikt om ultraviolet licht te filteren, elk binnen een maximale concentratie en eventuele gebruiksvoorwaarden. Een UV-filter dat niet op Bijlage VI staat, mag niet worden gebruikt voor zonbescherming in een cosmeticum in het VK of de EU, ongeacht de prestaties of waar elders ter wereld het is goedgekeurd.

Dit laatste punt is belangrijk omdat de goedkeuringen van UV-filters aanzienlijk verschillen tussen regio's. Een filter dat veel wordt gebruikt in een deel van de wereld, staat mogelijk niet op de lijst van het VK of de EU, dus je kunt niet zomaar een formule kopiëren of een product importeren uit een andere markt en aannemen dat de actieve stoffen voor zonnebrandcrème hier zijn toegestaan.

Waarom zonnebrandcrèmes zo streng worden gecontroleerd

Zonnebrandcrèmes bevinden zich op het gevoelige snijvlak van cosmetica en volksgezondheid. Mensen vertrouwen erop om zonnebrand te voorkomen en het risico op huidkanker te verminderen, dus de bescherming die ze claimen moet reëel en betrouwbaar zijn. Daarom zijn zowel de ingrediënten (de UV-filters) als de prestatieclaims (zoals SPF) streng gecontroleerd: een zonnebrandcrème die zijn SPF-belofte niet nakomt, is niet alleen niet-conform, maar kan mensen ook echt onbeschermd laten.

In sommige delen van de wereld worden zonnebrandcrèmes gereguleerd als vrij verkrijgbare medicijnen in plaats van cosmetica. In het VK en de EU zijn het cosmetica, maar dan wel cosmetica die aan een hoge standaard moeten voldoen, met gevestigde methoden die achter elke beschermingsclaim moeten liggen. Dit maakt SPF-producten een van de veeleisendere categorieën voor een klein merk om toe te treden.

SPF en beschermingsclaims

Als je een zonbeschermingsclaim maakt, moet je deze kunnen onderbouwen. SPF (zonnebrandfactor) meet de bescherming tegen UVB, en breed-spectrum claims vereisen ook adequate UVA-bescherming, waarbij erkende testmethoden worden gebruikt om de cijfers te onderbouwen. Claims moeten de gevestigde conventies volgen, bijvoorbeeld het labelen van bescherming in standaardcategorieën, zodat consumenten producten zinvol kunnen vergelijken.

Onderbouwing is de kern. Een SPF-nummer is een prestatieclaim, en net als elke claim moet deze worden ondersteund door passend bewijs in plaats van geschat. Dit testen is gespecialiseerd en voegt kosten en tijd toe, wat deels de reden is waarom SPF-producten een grotere onderneming zijn dan een standaardcosmeticum. De claimregels sluiten aan bij de bredere etiketteringsvereisten in onze gids voor etiketteringswaarschuwingen.

Minerale versus chemische filters

UV-filters worden vaak losjes gegroepeerd in "minerale" filters, zoals bepaalde vormen van titaniumdioxide en zinkoxide, en "chemische" (organische) filters. Beide typen moeten op Bijlage VI verschijnen om te mogen worden gebruikt, en beide hebben hun eigen voorwaarden. Minerale filters in het bijzonder worden vaak gebruikt in nanovorm om hun gevoel en uiterlijk te verbeteren, en nanoklassen hebben specifieke beoordelings- en etiketteringsvereisten, inclusief de "[nano]"-aanduiding in de ingrediëntenlijst.

Het onderscheid tussen mineraal en chemisch gaat meer over marketing en consumentenvoorkeur dan over een verschil in regelgevende status: wat wettelijk van belang is, is dat elk specifiek filter, in de specifieke vorm en klasse die je gebruikt, op de lijst staat en wordt gebruikt binnen de gestelde voorwaarden. Aannemen dat een "natuurlijk" mineraal filter automatisch is vrijgesteld van de regels, is een veelvoorkomend misverstand.

Grensgeval: wanneer is het een cosmeticum?

Het toevoegen van UV-filters aan een product kan van invloed zijn op de classificatie ervan. Een dagcrème met een incidentele SPF voor het beschermen van de formule of het bieden van een lichte dekking is over het algemeen nog steeds een cosmeticum, maar een product waarvan het primaire doel zonbescherming is, valt stevig in het domein van zonnebrandcrème met alle onderbouwing die dat met zich meebrengt. De functie die je claimt, bepaalt zowel de toepasselijke regels als het benodigde bewijs.

Dit is een van de vele grensgevallen in cosmetica, waarbij presentatie en claims de regelgevende route bepalen. Als je niet zeker weet of het toevoegen van SPF jouw product onder de volledige vereisten voor zonnebrandcrème laat vallen, is het de moeite waard om dit op te lossen voordat je formuleert en claims maakt, omdat de testlast aanzienlijk verschilt.

After-sun, bruining en 'SPF boost' producten

Zonverzorging omvat meer dan alleen zonnebrandcrème, en de aanverwante producten hebben elk hun eigen valkuilen. After-sun lotions zijn over het algemeen gewone cosmetica, aangezien ze verzachten in plaats van beschermen, maar elke beschermingsclaim die op het etiket verschijnt, zou ze richting de regels voor zonnebrandcrème trekken. Zelfbruiningsproducten kleuren de huid en bieden helemaal geen zonbescherming, dus ze mogen niet suggereren dat ze dat wel doen – een veelvoorkomende en risicovolle etiketteringsfout. En claims voor "SPF-verhoging", die suggereren dat een product de zonbescherming van een ander product verhoogt, zijn moeilijk te onderbouwen en moeten met grote voorzichtigheid worden benaderd.

De rode draad in al deze gevallen is dat claims voor zonbescherming veel gewicht in de schaal leggen, omdat mensen er gezondheidsbeslissingen op baseren. Het suggereren van bescherming die een product niet levert of die niet is getest, is zowel niet-conform als oprecht onveilig, omdat een consument echte bescherming kan overslaan in de veronderstelling dat hij of zij beschermd is. De vuistregel is om alleen de bescherming te claimen die je daadwerkelijk hebt onderbouwd, en voorzichtig te zijn dat verzachtende of cosmetische producten niet per ongeluk zonbescherming suggereren die ze niet bieden.

Als je assortiment verschillende van deze categorieën omvat, is het de moeite waard om in kaart te brengen welke producten beschermingsclaims maken en welke niet, zodat elk product op de juiste manier wordt geëtiketteerd en getest. Het onzorgvuldig mengen van de categorieën is een gemakkelijke manier om een niet-conforme claim op een verder eenvoudig product te krijgen.

Checklist UV-filter compliance

• Gebruik alleen UV-filters die op Bijlage VI staan, binnen hun limieten.

• Ga er niet vanuit dat filters die elders ter wereld zijn goedgekeurd, hier zijn toegestaan.

• Onderbouw elke SPF- of breed-spectrum claim met erkende testen.

• Behandel nano minerale filters als een speciaal geval, met de [nano]-markering.

• Overweeg of SPF jouw product onder de volledige vereisten voor zonnebrandcrème laat vallen.

• Laat de formulering en claims beoordelen in je CPSR.

Veelgestelde vragen

Welke UV-filters mag ik gebruiken in cosmetica?

Alleen de filters die vermeld staan in Bijlage VI van de cosmeticaregelgeving, binnen de maximale concentraties en voorwaarden. Een filter dat niet op Bijlage VI staat, mag niet worden gebruikt voor zonbescherming in een cosmeticum in het VK of de EU.

Zijn UV-filters overal ter wereld hetzelfde?

Nee. Goedgekeurde UV-filters verschillen aanzienlijk per regio, dus een filter dat elders wordt gebruikt, staat mogelijk niet op de lijst van het VK of de EU. Je kunt er niet van uitgaan dat een geïmporteerde zonnebrandcrème formule hier compliant is.

Moet ik mijn SPF-claim testen?

Ja. SPF- en breed-spectrum claims moeten worden onderbouwd met erkende testmethoden. Een SPF-waarde is een prestatieclaim die ondersteunend bewijs vereist, geen schatting.

Zijn minerale UV-filters vrijgesteld van de regels?

Nee. Minerale filters zoals titaniumdioxide en zinkoxide moeten ook op Bijlage VI staan en binnen hun voorwaarden worden gebruikt, en nanoklassen hebben extra beoordeling en de '[nano]'-etikettering.

Maakt het toevoegen van SPF mijn product een zonnebrandcrème?

Het hangt af van het primaire doel en de claims van het product. Een incidentele SPF in een dagcrème kan een gewoon cosmeticum blijven, maar een product dat primair wordt verkocht voor zonbescherming, heeft de volledige onderbouwingsvereisten voor zonnebrandcrème.

Zijn after-sun en zelfbruiningsproducten zonnebrandcrèmes?

Nee. After-sun verzacht en zelfbruiner kleurt de huid; geen van beide biedt zonbescherming, en ze mogen niet suggereren dat ze dat wel doen. Elke beschermingsclaim zou ze onder de regels en tests van zonnebrandcrème brengen.

Kan ik claimen dat mijn product de SPF van een ander product verhoogt?

Dergelijke 'SPF-boost'-claims zijn moeilijk te onderbouwen en moeten met grote voorzichtigheid worden benaderd. Claim alleen zonbescherming die je daadwerkelijk hebt getest en kunt onderbouwen met erkende methoden.

Referenties: Verordening (EG) nr. 1223/2009, Bijlage VI (EUR-Lex); ISO SPF- en UVA-testmethoden; Aanbeveling van de Commissie inzake de werkzaamheid van zonnebrandmiddelen; Britse cosmetische verordening zoals gehandhaafd. Algemene informatie, geen juridisch advies.